Biến chứng thần kinh ngoại biên ở bệnh nhân tiểu đường

Biến chứng thần kinh ngoại biên không phải là nguyên nhân gây tử vong nhưng lại là nguyên nhân gây tàn tật, cắt cụt chi ở bệnh nhân tiểu đường.

Biến chứng thần kinh ngoại biên ở bệnh nhân tiểu đường

Biến chứng thần kinh ngoại biên ở bệnh nhân tiểu đường

Cơ chế gây tổn thương thần kinh ngoại biên ở bệnh nhân tiểu đường

Dây thần kinh có chức năng tiếp nhận các cảm giác đau, nóng, lạnh…và truyền về thần kinh trung ương, chờ cho thần kinh trung ương xử lý thông tin thì sẽ đáp ứng bằng sợi vận động của dây thần kinh. Ngoài ra, hệ thần kinh còn có các dây thần kinh tự động chi phối các hoạt động không theo chủ ý như điều hoá nhịp tim, huyết áp, bài tiết mồ hôi, tiết dịch vị dạ dày…Về cơ chế gây tổn thương thần kinh ngoại biên ở bệnh nhân tiểu đường hiện nay vẫn chưa rõ ràng hoàn toàn. Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng việc nồng độ đường máu tăng cao kéo dài sẽ gây những tổn thương làm hẹp, tắc các mạch máu nhỏ nuôi dưỡng thần kinh. Đồng thời, việc đường máu luôn cao làm cho chuyển hoá của cơ thể diễn ra không bình thường, làm sản sinh ra các chất chuyển hoá độc cho thần kinh. Hậu quả là các dây thần kinh bị gián đoạn quá trình dẫn truyền, thậm chí là mất hẳn khả năng dẫn truyền không hồi phục. Biến chứng này rất phổ biến ở những bệnh nhân không kiểm soát tốt đái tháo đường. Có tới gần 70% bệnh nhân tiểu đường có biến chứng này, hầu hết là biến chứng của thần kinh ngoại biên và thần kinh tự động. Điều đáng quan ngại là có tới 10% bệnh nhân có biến chứng này tại thời điểm phát hiện ra bị đái tháo đường. Ngoài việc kiểm soát đường máu không tốt, có một số yếu tố làm tăng nguy cơ biến chứng thần kinh ở bệnh nhân đái tháo đường như bị đái tháo đường lâu năm, tuổi cao, người có sẵn các bệnh lý tim mạch, tăng huyết áp, béo phì, rối loạn mỡ máu, người nghiện thuốc lá, dinh dưỡng kém…Ngoài ra người ta cũng nhận thấy rằng thông thường bệnh nhân đái tháo đường typ 2 hay gặp biến chứng này hơn người đái tháo đường typ 1, nam giới bị nhiều hơn nữ giới.

Cơ chế gây tổn thương thần kinh ngoại biên ở bệnh nhân tiểu đường

Phòng ngừa biến chứng thần kinh do tiểu đường

Bác sĩ tư vấn: Hiện nay chưa có phương pháp nào điều trị được bệnh đái tháo đường cũng như các biến chứng của nó. Do đó cách tốt nhất hiện nay vẫn là kiểm soát tốt đường huyết để các biến chứng xuất hiện và diễn biến chậm hơn. Nếu như có những vẫn đề làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống thì có thể dùng thuốc giảm đau thần kinh để điều trị triệu chứng cũng như sử dụng các biện pháp của phục hồi chức năng để khắc phục. Điều quan trọng là phòng ngừa biến chứng từ khi còn chưa bị kể cả với người chưa phát hiện đái tháo đường. Với người đã được chẩn đoán đái tháo đường thì cần nghiêm túc sử dụng thuốc điều trị theo chỉ định của bác sĩ, tái khám định kỳ, thường xuyên tập luyện và có chế độ ăn uống hợp lý, kiêng các chất ngọt, đồ dầu mỡ, đảm bảo duy trì được mức cân nặng phù hợp, nếu thừa cân phải giảm cân, hạn chế rượu bia, không hút lá. Thường xuyên kiểm tra đường huyết, huyết áp và phát hiện biến chứng thần kinh do đái tháo đường. Quan sát bàn chân, phát hiện loét và chăm sóc bàn chân kỹ lưỡng để không làm nặng thêm khiến phải cắt cụt bàn chân dẫn đến tàn tật. Với người có tuổi chưa phát hiện tiểu đường thì cũng không được chủ quan mà cần thăm khám sức khoẻ định kỳ để phát hiện ra bệnh lý khác nói chung và bệnh tiểu đường nói riêng. Qua đó, giúp phòng ngừa các biến chứng của tiểu đường nói chung và biến chứng thần kinh nói riêng.

Nguồn tapchisuckhoe.edu.vn