Điều trị nghén nặng trong thai kỳ

Buồn nôn và nôn luôn là triệu chứng thường gặp trong thai kỳ. Nó làm cho người phụ nữ cảm giác khó chịu, ăn uống khó khăn dẫn đến ảnh hưởng đến chế độ dinh dưỡng cũng như sức khỏe của cả mẹ và bé.

Buồn nôn và nôn luôn là triệu chứng thường gặp trong thai kỳ

Buồn nôn và nôn luôn là triệu chứng thường gặp trong thai kỳ

Tại sao bà bầu hay bị buồn nôn, nôn?

Buồn nôn và nôn là một vấn đề phổ biến ảnh hưởng đến khoảng 50% đến 90% phụ nữ mang thai. Phụ nữ thường bị ảnh hưởng trong ba tháng đầu của thai kỳ, thường trong khoảng từ 6 – 8 tuần đầu thai kỳ. Buồn nôn và nôn có xu hướng giảm dần sau tuần thứ 12 và hiếm khi kéo dài đến 3 tháng giữa thai kỳ.

Hiện tượng phụ nữ nôn và buồn nôn trong thời kỳ mang thai hay còn được gọi là “ốm nghén”. Hiện tượng này có thể xảy ra vào bất cứ lúc nào trong ngày nhưng thường gặp nhất vào buổi sáng. Phụ nữ mang thai thường cảm thấy buồn nôn ngay sau khi thức dậy, có thể biến mất ngay sau đó. Một số phụ nữ chỉ có cảm giác buồn nôn thôi nhưng cũng có người bị nôn mửa. Điều này xảy ra do nhiều lý do như:

  • Sự gia tăng hormone hCG, estrogen trong giai đoạn đầu của thai kỳ.
  • Phụ nữ mang thai nhạy cảm hơn với mùi vị và điều này có thể dẫn đến cảm giác buồn nôn và nôn.
  • Trong thời gian mang thai, đường tiêu hóa của phụ nữ cũng trở nên rất nhạy cảm. Đây cũng là một nguyên nhân khác gây nôn và buồn nôn.

Những triệu chứng gì thường gặp trong giai đoạn thai kỳ?

  • Ói mửa liên tục.
  • Giảm cân> 5% trọng lượng trước khi mang thai.
  • Mất nước.
  • Rối loạn điện giải.
  • Tăng ketone trong máu.

Một biến chứng nghiêm trọng của chứng nghén nặng là bệnh não Wernicke.

Các cách điều trị buồn nôn, nôn mửa ở phụ nữ có thai

1.Thay đổi lối sống

Các bác sĩ giảng dạy Cao Đẳng Dược Sài Gòn khuyên tránh các tác nhân có khả năng gây buồn nôn và nôn bao gồm một số loại thức ăn hoặc mùi nhất định.

Lựa chọn thức ăn dễ tiêu hóa: Mì ống và bánh mì là những thực phẩm dễ tiêu hóa và có khả năng ức chế cảm giác buồn nôn. Ăn chúng vào buổi sáng không chỉ giúp ngăn ngừa cảm giác buồn nôn mà còn cung cấp đủ năng lượng cho bà bầu.

Nên ăn các bữa ăn nhỏ, thường xuyên. Thực phẩm khô được khuyến cáo. Nên uống nhiều nước.

Phụ nữ có thai nên thay đổi lối sống có thể hạn chế được triệu chứng nôn

Phụ nữ có thai nên thay đổi lối sống có thể hạn chế được triệu chứng nôn

Hạn chế ăn thực phẩm béo và chế độ ăn nhiều carbohydrates do có nguy cơ làm tăng nặng thêm tình trạng nghén. Chế độ ăn ít carbohydrate và hàm lượng protein cao có thể làm giảm nguy cơ buồn nôn và nôn.

Mệt mỏi có thể khiến các cơn buồn nôn trở nên tồi tệ hơn. Cố gắng ngủ ít nhất 8 tiếng mỗi đêm và sẽ tốt hơn nữa nếu bạn có thể thỉnh thoảng có những giấc ngủ ngắn trong ngày.

Cũng như mệt mỏi, căng thẳng sẽ khiến mọi thứ càng tệ hơn. Nếu bạn cảm thấy quá stress, hãy cắt giảm lượng công việc và dành thời gian để nghỉ ngơi và giải tỏa căng thẳng mỗi ngày.

Khói thuốc lá không chỉ khiến bạn buồn nôn mà còn rất độc hại đối với thai nhi. Hãy tránh xa khói thuốc nhé!

2. Sử dụng thuốc chống nôn

Theo các chuyên gia từ Trường Cao Đẳng Dược Sài Gòn Thuốc chống nôn là chìa khóa để điều trị thành công chứng nghén nặng. Tuy nhiên, vẫn chưa có nhiều nghiên cứu về tính an toàn và hiệu quả của thuốc với nhóm đối tượng đặc biệt là phụ nữ có thai. Nhưng vẫn có nhiều kinh nghiệm sử dụng các thuốc này trong thai kỳ. Có những tác dụng phụ khác nhau giữa các loại thuốc vì vậy cần tham khảo ý kiến bác sĩ về việc dùng những thuốc này cho phụ nữ có thai.

Một số loại thuốc sau đây có thể được sử dụng trong thai kỳ với liều chuẩn để điều trị buồn nôn và nôn mửa:

  • Thuốc đối kháng thụ thể H1: cyclizine và promethazine.
  • Thuốc thuộc nhóm Phenothiazin: prochlorperazine và chlorpromazine.
  • Thuốc đối kháng Dopamine: metoclopramide và domperidone.
  • Thuốc đối kháng thụ thể 5-Ht3: ondansetron.

3. Bổ sung dịch truyền

Những dịch truyền có thể lựa chọn gồm natri clorid 0,9% và dung dịch tiêm Hartmann (sodium lactate).

Tránh sử dụng dịch truyền chứa glucose vì glucose có thể làm nặng thêm bệnh não Wernicke ở những bệnh nhân bị thiếu thiamine.

Hạ natri máu là kết quả của việc nôn liên tục, vì vậy cần bổ sung từ từ, nếu bổ sung nhanh có thể tăng nguy cơ rối loạn thần kinh.

Hạ kali máu cũng cần được hiệu chỉnh, sử dụng 40mmol kali (K+) cho mỗi lít dịch truyền tương thích.

Cân bằng chất lỏng và điện giải nên được đánh giá thường xuyên và hiệu chỉnh khi thích hợp.

4. Thiamine (vitamin B1)

Bệnh não Wernicke có thể được ngăn ngừa và điều trị bằng cách thay thế thiamine. Thiamine có sẵn dưới dạng chế phẩm uống và truyền tĩnh mạch. Thiamin nên được chỉ định ở những phụ nữ bị nôn mửa liên tục

  • Thiamin đường uống hấp thu kém vì vậy nên chia nhỏ liều để cải thiện sự hấp thu.
  • Uống 25-50mg thiamine hai đến ba lần một ngày.
  • Nếu bệnh nhân không đáp ứng với thiamine đường uống, nên sử dụng chế phẩm vitamin B truyền tĩnh mạch, ví dụ: Pabrinex®.

5. Corticosteroid

Bằng chứng cho việc sử dụng corticosteroid đang còn nhiều tranh luận. Sử dụng steroid toàn thân có liên quan đến nguy cơ hở hàm ếch thai nhi trong một số nghiên cứu. Tuy nhiên, không có bằng chứng kết luận việc gia tăng nguy cơ hở hàm ếch ở trẻ tiếp xúc với steroid trong tử cung. Việc chỉ định corticosteroid nên được lựa chọn là điều trị cuối cùng khi các liệu pháp khác thất bại. Điều trị corticosteroid nên ngưng sau 3 ngày nếu không thấy cải thiện lâm sàng. Nếu điều trị bằng corticosteroids thành công, nên tiếp tục ở liều thấp nhất để kiểm soát triệu chứng và trong thời gian ngắn nhất có thể. Thuốc điển hình cho chỉ định này là hydrocortisone IV 100mg hai lần mỗi ngày, sau đó là prednisolone PO 40-50mg một lần mỗi ngày khi các triệu chứng cải thiện, liều uống sau đó sẽ giảm dần

6. Gừng

Gừng đã được sử dụng trong nhiều năm để điều trị buồn nôn và nôn do thai nghén theo kinh nghiệm nhân gian. Tuy nhiên, bằng chứng cho sử dụng gừng luôn bị hạn chế.

Gừng giảm tần suất buồn nôn và nôn so với giả dược.

Phần lớn các thử nghiệm sử dụng tối đa 1g gừng mỗi ngày (thường là liều chia 250mg bốn lần một ngày) là an toàn và hiệu quả.

Bánh quy gừng cũng được tìm thấy để giảm buồn nôn ở phụ nữ mang thai khi so sánh với giả dược.

7. Một số phương pháp điều trị không dùng thuốc

  • Châm cứu
  • Bấm huyệt
  • Thôi miên
  • Thư giãn cơ liên tục (kết hợp với liệu pháp chống nôn).

Trên đây là những thông tin tổng hợp giúp bạn điều trị tình trạng nghén nặng trong suốt thai kỳ. Tuy nhiên, những thông tin này chỉ mang tính chất tham khảo không thể thay thế chỉ định của bác sĩ. Khi bạn mang thai và gặp tình trang ốm nghén nặng thì hãy đến gặp bác sĩ để được tư vấn phương pháp điều trị phù hợp cho từng bệnh nhân cụ thể nhằm tránh những tác dụng phụ không mong muốn có thể xảy ra.

Nguồn tapchisuckhoe.edu.vn